WIBOR 6M ponownie w centrum uwagi

Liczba spraw dotyczących kredytów opartych na zmiennym oprocentowaniu WIBOR 6M systematycznie rośnie. Dane z sądów okręgowych wskazują, że tylko w trzech pierwszych kwartałach 2025 r. wpłynęło blisko 1300 postępowań, co oznacza niemal dwukrotny wzrost w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego. Kredytobiorcy – zachęceni wcześniejszymi sukcesami w sporach walutowych – coraz częściej decydują się na analizę własnych umów i składanie pozwów.

Rosnąca liczba spraw wynika głównie z zarzutów dotyczących braku pełnej informacji o zasadach ustalania stawki WIBOR 6M oraz ryzyka związanego z oprocentowaniem zmiennym. Konsumenci twierdzą, że mechanizm wskaźnika nie został im wyjaśniony w sposób dostatecznie przejrzysty, co ma zaburzać równowagę kontraktową. Sędziowie z kilku sądów skierowali w tej sprawie pytania prejudycjalne do TSUE, a odpowiedź Trybunału spodziewana jest w pierwszym kwartale 2026 r. To właśnie te rozstrzygnięcia mogą przesądzić o przyszłym kształcie orzecznictwa dotyczącego WIBOR.

Sporym echem odbił się nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach z 21 sierpnia 2024 r. (I C 217/24), w którym sąd ustalił nieistnienie stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytowej opartej na wskaźniku WIBOR. Sąd uznał, że brak przejrzystości postanowień dotyczących oprocentowania, w szczególności sposobu ustalania stawki WIBOR i realizacji obowiązków informacyjnych banku, uniemożliwia uznanie umowy za zgodną z zasadami ochrony konsumenta. W uzasadnieniu szeroko odwołano się do dorobku orzeczniczego TSUE dotyczącego równowagi kontraktowej i przejrzystości klauzul.

W ostatnich miesiącach pojawiają się również postanowienia sądów o udzieleniu zabezpieczenia poprzez czasowe wstrzymanie obowiązku spłaty rat do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. W kilku sprawach, m.in. przed Sądem Okręgowym w Gdańsku, sądy uwzględniły takie wnioski już w ciągu kilku dni od złożenia pozwu, uznając, że brak zabezpieczenia mógłby narazić konsumenta na trudne do odwrócenia skutki finansowe. Takie przypadki świadczą o stopniowym otwieraniu się sądów na tymczasową ochronę kredytobiorców w sporach dotyczących WIBOR 6M.

Przyszłość sporów dotyczących WIBOR 6M będzie zależeć w dużej mierze od oczekiwanego na początku 2026 roku wyroku TSUE, który rozstrzygnie m.in. kwestię obowiązków informacyjnych banków oraz zakres sądowej kontroli klauzul odwołujących się do zmiennej stopy referencyjnej. Dopóki nie zapadnie rozstrzygnięcie Trybunału, sądy nie działają w oparciu o jednolitą wykładnię. Jednakże, furtka do prób walki o interesy kredytobiorców wydaje się być coraz szerzej uchylona.